Ενωτική Πρωτοβουλία

Περί Κρίσης... - 12 Γενάρη 2010
Σωματείο Μισθωτών Τεχνικών

 

Τι είναι το δημοσιονομικό πρόβλημα

Η κινδυνολογία περί εθνικής χρεοκοπίας βασίζεται σε πραγματικά δημοσιονομικά προβλήματα, ωστόσο η τρομοκρατία που ασκείται από τα ΜΜΕ περισσότερο συσκοτίζει τα πραγματικά αιτία τους, με σαφή επιδίωξη να φορτωθεί στις πλάτες των εργαζομένων το κόστος της επίλυσης της δημοσιονομικής κρίσης. Ο «εκτροχιασμός» των ελλειμμάτων όμως δεν είναι ελληνικό φαινόμενο και τα βασικά μεγέθη της ελληνικής οικονομίας (ακόμα και τα αναθεωρημένα ) δημόσιο χρέος, έλλειμμα , ρυθμός ανάπτυξης ΑΕΠ εξακολουθούν να είναι καλυτέρα από πολλές ανεπτυγμένες χώρες και σε καμιά περίπτωση η Ελλάδα δεν μπορεί να συγκριθεί με χώρες όπως η Ισλανδία, η Λετονία ή η Ουγγαρία

 

Δεν υπάρχει ελληνική ιδιαιτερότητα

Το πρόβλημα απαντάται σε όλο σχεδόν τον κόσμο.  Στην Ελλάδα το δημοσιονομικό έλλειμμα (του προϋπολογισμού) είναι σήμερα στο 12,5% του εθνικού εισοδήματος.  Ακριβώς το ίδιο είναι και αυτό των ΗΠΑ, στην Αγγλία βρίσκεται στο 13% και στην Ιαπωνία κυμαίνεται πάνω από το 10%. Το δημόσιο χρέος (που τροφοδοτείται από τα δημοσιονομικά ελλείμματα) σαν ποσοστό επί του ΑΕΠ  στην Ελλάδα είναι στο 112,6%, στην Ιταλία στο 114,6% και στην Ιαπωνία πολύ πάνω από το 180%! Συμφωνά με τις τελευταίες εκτιμήσεις του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου το μέσο επίπεδο των ελλειμμάτων στα ανεπτυγμένα κράτη θα εκτιναχτεί από το 1,7% του εθνικού εισοδήματος  που βρισκόταν το 2007 στο 9,7% το 2009 και το δημόσιο χρέος θα εκραγεί από το 78% στο 118% το 2014. Τα ύψη αυτά είναι πρωτοφανή σε περίοδο ειρήνης.

Που οφείλεται αυτός ο παγκόσμιος δημοσιονομικός εκτροχιασμός

Είναι το αποτέλεσμα των πακέτων στήριξης και στις 20 σχεδόν μεγαλύτερες οικονομίες του πλανήτη και όχι φυσικά κάποιας, κευνσιανής έστω, πολιτικής κοινωνικών παροχών  και μισθολογικών αυξήσεων. Η απειλή της οικονομικής κατάρρευσης μετά από δεκαετίες αχαλίνωτου νεοφιλελευθερισμού απαιτήθηκε με τον αχαλίνωτο κευνσιανισμό υπέρ του κεφαλαίου, δηλαδή με κρατικές παρεμβάσεις ανεξέλεγκτων ενέσεων ρευστότητας σε χρεοκοπημένες επιχειρήσεις, με κάθε είδους επιδοτήσεις ή άτοκες δανειοδοτήσεις, ακόμα και δωρεές.

 

Η Ελλάδα είναι αναξιόπιστη απέναντι στην ΕΕ;

Κι ενώ οι οικονομικοί δείκτες της ελληνικής οικονομίας δεν είναι πολύ χειρότεροι από αυτές των χωρών της ΕΕ, τα παπαγαλάκια των ΜΜΕ αναμασούν συνεχώς το επιχείρημα της αναξιοπιστίας των στοιχειών που δίνουμε. Είναι πραγματικότητα ότι η Ελλάδα έχει χρησιμοποιήσει παρά πολύ την «δημιουργική λογιστική» και τα εθνικολογιστικά της μεγέθη έχουν αναθεωρηθεί πολλές φορές όχι μονό από την ΕΕ αλλά και σε κάθε κυβερνητική εναλλαγή. Εμφανιζόμαστε πότε ως Ψωροκώσταινα που ζητιανεύει στην Ευρώπη και ποτέ ως η 25η πλουσιότερη χωρά στον κόσμο «που μπήκε με το σπαθί της στην ΟΝΕ». Και τα δυο έχουν δόσεις αληθείας αλλά έχουν χρησιμοποιηθεί όπως βολεύει κάθε φορά για να δικαιολογηθούν οι συνεχείς πολιτικές λιτότητας.

 

Η δημιουργική λογιστική δεν είναι ελληνικό φαινόμενο

Οι λογιστικές αλχημείες δεν είναι φυσικά προϊόν του «ελληνικού δαιμόνιου». Υπήρχαν πάντα στην μέτρηση εθνικολογιστικών μεγεθών αλλά πήραν ανεξέλεγκτες διαστάσεις από μεγάλες πολυεθνικές επιχειρήσεις που χρησιμοποίησαν την δημιουργική λογιστική για να κρύψουν ζημιές ή να εμφανίσουν κέρδη. Πολλές από τις χρεοκοπημένες πλέον ιδιωτικές επιχειρήσεις (μερικές από αυτές σωθήκαν με κρατική παρέμβαση)  εμφάνιζαν τεραστία κέρδη λίγους μονό μήνες πριν την κατάρρευση τους! Άλλωστε τα σύγχρονα  διεθνή οικονομετρικά μοντέλα εύκολα μπορούν να αλλοιώσουν δείκτες και μεγέθη (ανάλογα με το πως χρησιμοποιείται ένα κονδύλιο σαν έσοδο ή έξοδο) και η ΕΕ έχει δώσει τις ευλογιές της γι’ αυτο. Π.χ. το 1991 το έλλειμμα της Ελλάδας μειώθηκε από το 97,5% του ΑΕΠ στο77,8% χάρη σε οδηγία της τότε ΕΟΚ  που καθιέρωνε νέο τρόπο υπολογισμού του ΑΕΠ για τα κράτη-μέλη, ενώ πιο πρόσφατα το 2006 ο Αλογοσκουφης αναθεώρησε τα εθνικολογιστικα  μεγέθη εμφανίζοντας το ΑΕΠ της Ελλάδας κατά 25% μεγαλύτερο και το κατά κεφαλήν εισόδημα να συγκλίνει με τον μέσο ορό της ΕΕ (χωρίς φυσικά τότε να ταραχτεί κανένας στις Βρυξέλλες...)

 

Κινδυνεύει το ευρώ από τα ελληνικά ελλείμματα;

Και πάλι η Ελλάδα εμφανίζεται ως το μαύρο πρόβατο της ΕΕ με τον δήθεν κίνδυνο της διάλυσης της ευρωζώνης εξαιτίας του χρέους της. Τα κριτήρια της ΟΝΕ είναι που βάζουν την θηλιά στον λαιμό των εθνικών οικονομιών και μοιάζουν εκτός λογικής ακόμα και για τα δεδομένα χωρών όπως οι ΗΠΑ και η Ιαπωνία που δεν θα μπορούσαν ποτέ να μπουν στο ευρώ με τους σημερινούς οικονομικούς δείκτες τους. Υπό δημοσιονομική επιτήρηση εκτός της Ελλάδας βρίσκονται σήμερα και πολλές άλλες χώρες της ΕΕ, μεταξύ των οποίων και η Γαλλία  μονό που δεν ασχολούνται ιδιαιτέρα  καθώς ελάχιστοι εκεί έχουν έστω ακούσει ποτέ το όνομα του Αλμουνια...

 

Ο ρόλος των εταιρειών αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας

Οι 3 εταιρίες αξιολόγησης (Standard & Poors, Fitch, Moodys) αξιολογούν όσους εκδίδουν ομόλογα, από κράτη μέχρι επιχειρήσεις του ιδιωτικού τομές βαθμολογώντας με κλίμακες την πιστοληπτική ικανότητα τους. Ακόμα και Συμφωνά με τις αρχές του συγχρόνου καπιταλισμού οι εταιρίες αυτές θα έπρεπε να είχαν κλείσει και τα στελέχη τους να έχουν φυλακιστεί για απατή. Οι ευθύνες τους για την δημιουργία των λεγομένων τοξικών ομολόγων είναι εγκληματικές καθώς έδιναν την ανώτερη βαθμολογία (ΑΑΑ) στα τιτλοποιημένα ομόλογα της διατραπεζικής αγοράς οδηγώντας στην χρεοκοπία όχι μονό εταιρείες αλλά και τα αμερικανικά συνταξιοδοτικά ταμεία. Όλες οι εταιρείας που πέρυσι «βάρεσαν κανόνι (Lehman Brothers, AIG, Merril Lynch, Bear Stern) ακόμα και μια μέρα πριν την κατάρρευση τους είχαν την βαθμολογία ΑΑΑ, συμβολίζοντας την απατή, την αρπαχτεί και πάνω απ’ όλα την αποτυχία των εταιρειών αξιολόγησης. Επιπλέον οι συνεχείς υποβαθμίσεις  είναι και ιδιαιτέρα προσοδοφόρες για το τραπεζικό κεφαλαίο καθώς οδηγούν σε αύξηση των επιτοκίων

 

Τι κρύβεται πίσω από τις επιθέσεις που δέχεται η ελληνική οικονομία

Δεν υπάρχει καμιά συνομωσία εις βάρος της ελληνικής οικονομίας. Πίσω από τις δημοσιογραφικά άρθρα και  τις βαρύγδουπες δηλώσεις υπουργών και οικονομικών παραγόντων κρύβεται η πίεση του κεφαλαίου να συμμαζευτούν με κάθε κόστος τα δημοσιονομικά ανοίγματα, ώστε το κράτος  να μπορεί να δώσει με επάρκεια τη μάχη για την επαναφορά της «έρημης χωράς» που αφήνει πίσω της η οικονομική κρίση. Τα μετρά που δήθεν θα φέρουν την έξοδο από την κρίση δεν θα είναι παροδικά και έκτακτα αλλά θα έχουν μόνιμο χαρακτήρα εμβάθυνσης της εκμετάλλευσης, όπως αλλαγές στις εργασιακές σχέσεις στην κατεύθυνση της πλαστικοποίησης, ανατροπές στο ασφαλιστικό κ.α. Είναι δηλαδή ένα αντιδραστικό σχέδιο μακράς πνοής που θα οδηγήσει τη φτώχεια και τη βαρβαρότητα σε πρωτοφανή επίπεδα για μια ολόκληρη γενιά. Στην Ελλάδα ο στόχος είναι να γίνουν στο διάστημα των επομένων λίγων μηνών, όλες εκείνες οι «μεταρρυθμίσεις» που εκκρεμούν εδώ και πολλά χρονιά.

 

Τα μετρά αυτά θα βγάλουν την οικονομία από την κρίση;

Τα μετρά λιτότητας για την μείωση των ελλειμμάτων είναι ατελέσφορα καθώς οι πραγματικές αιτίες δημοσιονομικής ανισορροπίας μένουν στο απυρόβλητο. Στις ΗΠΑ και σε χώρες της ΕΕ  η περίοδος της ύφεσης έχει τεχνικά τελειώσει (τρίμηνα οικονομικής μεγέθυνσης) αλλά η παγκόσμια οικονομία δεν θα επιστρέψει ποτέ στο σημείο που ήταν πριν ξεσπάσει η κρίση. Το πιθανότερο σενάριο είναι αυτό μιας παρατεταμένης περιόδου μηδενικών σχεδόν ρυθμών μεγέθυνσης , αυξανομένης αν όχι καλπάζουζας ανεργίας, περιορισμένης ζήτησης και καταναλωτικής δαπάνης και χιλιάδων λουκέτων. Μετά το ’70 ο παγκόσμιος καπιταλισμός βίωσε 4 μεγάλες κρισιακές εκρήξεις (1987, 1991, 2000 και τώρα). Μετά από το τέλος της καθεμιάς οι ρυθμοί μεγέθυνσης, τα περιθώρια κέρδους, η παραγωγικότητα και το βιοτικό επίπεδο οδηγηθήκαν σε χαμηλότερα επίπεδα ενώ η ανεργία, το δημόσιο χρέος και η εκμετάλλευση είχαν την αντίθετη κατεύθυνση. Η τωρινή κρίση λόγω του απροσδόκητα βιαίου χαρακτήρα της απειλεί να προσδώσει ακόμη πιο καταστροφικό χαρακτήρα σε αυτή την ολέθρια τάση

 

Η λιτότητα δεν είναι μονόδρομος

Ακόμα και με ορούς της αστικής πολιτικής που δίνει την προτεραιότητα στην άμβλυνση των δημοσιονομικών ελλειμμάτων, τα μετρά λιτότητας εις βάρος των εργαζομένων δεν είναι μονόδρομος. Τα δημοσιά ταμεία θα γέμιζαν ζεστό χρήμα αν η κυβέρνηση αύξανε τους φόρους που πληρώνουν οι επιχειρήσεις. Το επιχείρημα που επικαλείται, πως τότε θα έφευγαν οι επενδυτές για να πάνε σε χώρες με ευνοϊκότερο φορολογικό περιβάλλον, είναι προσχηματικό καθώς η Ελλάδα έχει έναν από τους χαμηλότερους συντελεστές φορολογίας κερδών μεταξύ των χωρών του ΟΟΣΑ. Η Ελλάδα φορολογεί το 2009 τα κέρδη των εταιρειών με 25%, ενώ Όλες σχεδόν οι χώρες της δυτικής Ευρώπης φορολογούν με υψηλοτέρους συντελεστές (Ολλανδία 25,5%, Πορτογαλία 26,5%, Ιταλία 27,5%, Αγγλία 28%, Ισπανία 30%, Γερμάνια 30,2%, Βέλγιο 34%, Γαλλία 34,5%). Μονό η Ιρλανδία έχει χαμηλότερους συντελεστές (αυτό ήταν το περιβόητο ιρλανδικό μοντέλο ανάπτυξης), που είναι η χωρά της ΕΕ που χτυπήθηκε όσο καμιά άλλη από την κρίση, μετατρέποντας το παραμύθι του «κέλτικου τίγρη» σε εφιάλτη. Η απροθυμία να αυξηθεί η φορολόγηση του κεφαλαίου οφείλεται φυσικά στην πίεση της ελληνικής αστικής τάξης που είναι και ο μεγάλος κερδισμένος από τους χαμηλούς φορολογικούς συντελεστές, αλλά και από την συνεχή λιτότητα που εφαρμόζουν οι ελληνικές κυβερνήσεις μετά το 1985.

 

Ο ρόλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης

Η ΕΕ είναι ο ενορχηστρωτής της αντιλαϊκής λαίλαπας, επιβεβαιώνοντας τον εγγενώς αντιδραστικό της ρολό. Τα μετρά που προτείνονται με το πρόσχημα της διαφύλαξης της σταθερότητας του ευρώ αποτελούν πάγιες αρχές της ΕΕ και υπάρχουν σε Όλες τις συνθήκες και τις βίβλους της (ακόμα και στο πρόσφατο ευρωσύνταγμα). Π.χ. οι αλλαγές στο ασφαλιστικό, οι ελαστικοποίηση των εργασιακών σχέσεων, οι ιδιωτικοποιήσεις Κολ δεν έρχονται τώρα ως απάντηση στη δημοσιονομική κρίση αλλά είναι οι πάγιες κοινοτικές οδηγίες τις οποίες η Ελλάδα σταδιακά (λόγω των αντιδράσεων) υλοποιεί. Η άνευ προηγουμένου λιτότητα που επιβάλλει τώρα μετατρέπει τους εργαζομένους στην Ελλάδα σε πειραματόζωα για την ταχεία ανάνηψη σε όλη την επικράτεια της ευρωζώνης με μοναδικό ζητούμενο την ικανότητα του κάθε αστικού κράτους να μπορέσει να εξοπλιστεί εκ νέου για να στηρίξει ξανά το κεφαλαίο από τους μελλοντικούς κλυδωνισμούς του.

 

Αν η Ελλάδα ήταν εκτός ευρώ και ΕΕ θα είχε ήδη χρεοκοπήσει;

Είναι φυσικά μάταιη η προσπάθεια να απαιτηθούν ερωτήματα με βάση τις σημερινές συνθήκες και με δεδομένη την πορεία της Ελλάδας στην ΕΕ εδώ και 3 δεκαετίες. Τα κράτη της ευρωζώνης πάντως έχουν χάσει σημαντικά όπλα αντιμετώπισης των οικονομικών προβλημάτων τους (π.χ. υποβάθμιση νομίσματος) ενώ φιλολαϊκές πολιτικές (ακόμα και δημιουργίας εντυπώσεων) πλέον δεν μπορούν να εφαρμοστούν. Πρόσφατη είναι η παραπομπή στην Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα με αφορμή το κυβερνητικό νομοσχέδιο για τα υπερχρεωμένα νοικοκυριά επειδή θίγει τα συμφέροντα των τραπεζών. Ως μπαμπούλας  χρησιμοποιείται το παράδειγμα της Ισλανδίας που δήθεν πτώχευσε επειδή δεν ήταν στην ΕΕ. Ωστόσο, η Ισλανδία χρεοκόπησε γιατί οι 3 μεγάλες τράπεζες της ήταν στην παγκόσμια πρωτοπορία των τοξικών ομολόγων (...γατούλα και ο «αρκτικός τίγρης») και τα χρέη τους ήταν πολύ μεγαλύτερα από το ΑΕΠ της χωράς. Αυτή τη στιγμή μάλιστα η Ευρωπαϊκή ένταξη της είναι ξανά μετέωρη καθώς η είσοδος της στην ΕΕ θα δημιουργήσει ένα ασφυκτικό  πλαίσιο αποπληρωμής των χρεών της σε Αγγλία, Ολλανδία και Γερμάνια οπού είχαν επενδύσει οι ισλανδικές τράπεζες και η κοινή γνώμη στρέφεται ξανά εναντία στην είσοδο στην ευρωζώνη.

 

Μονή απάντηση η ανατροπή της αντιλαϊκής πολιτικής

Η περίοδος του συνθήματος «καμιά αναμονή» έχει ήδη τελειώσει και όχι μονό στην Ελλάδα του ΠΑΣΟΚ. Ακόμα και στην Ισλανδία οι εργαζόμενοι ξαναβρήκαν στους δρόμους και αναγκάσαν τον πρόεδρο της χωράς να κηρύξει δημοψήφισμα για το ζήτημα της αποπληρωμής του χρέους των ισλανδικών τραπεζών σε χώρες της ΕΕ. Το μούδιασμα στις συνειδήσεις των εργαζομένων συντηρείται από την τρομοκρατία των ΜΜΕ και την στάση της συνδικαλιστικής γραφειοκρατίας. Ωστόσο, η αίγλη και τα οράματα της ΕΕ και του ευρώ πλέον δεν συγκλίνουν κανένα. Η συνθήκη της Μπολόνια (η ευρωπαϊκή ολοκλήρωση στον χώρο της παιδείας) είναι πια κουρελόχαρτο μετά από 3 χρονιά συνεχών κινητοποιήσεων αρχικά σε Ελλάδα και Γαλλία, ερίσει σε Ιταλία, Ισπανία και Αγγλία και φέτος με το πρωτοφανές κίνημα σε Αυστρία και Γερμάνια (στην Αυστρία είχε να ξεσπάσει οποιοδήποτε κοινωνικό κίνημα από την εποχή ...της ίδρυσης της το 1918!) Η σύγχρονη οικονομική χούντα λοιπόν μπορεί να ανατραπεί!

 

[ Top ]

 

αναζητηση

Ημερολογιο

November 2017
M T W T F S S
30 31 1 2 3 4 5
6 7 8 9 10 11 12
13 14 15 16 17 18 19
20 21 22 23 24 25 26
27 28 29 30 1 2 3

Συντομα

No events